الشيخ رسول جعفريان

365

حيات فكرى و سياسى امامان شيعه ( ع ) ( فارسي )

زيديها ، امام صادق عليه السّلام را آماج ايراد اتهاماتى قرار دادند . در حديثى آمده است : زيديان امام صادق را متهم مىكردند كه ايشان اعتقاد به جهاد در راه خدا ندارد . امام اين اتهام را از خود رد كرده ، فرمود : و لكنّى أكره أن أدع علمى الى جهلهم . « 1 » ولى من نمىخواهم علم خود را در كنار جهل آنان بگذارم . ب : امام صادق عليه السّلام و دعوت ابو سلمه سياست نخست امام صادق عليه السّلام يك سياست فرهنگى و در جهت پرورش اصحابى بود كه از نظر فقهى و روايى از بنيان‌گذاران تشيع جعفرى به شمار آمده‌اند . تلاشهاى سياسى امام در برابر قدرت حاكمه در آن وضعيت ، در محدودهء نارضايى از حكومت موجود ، عدم مشروعيت آن و ادعاى امامت و رهبرى اسلام در خانوادهء رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله بود . از نظر امام صادق عليه السّلام تعرض نظامى عليه حاكميت ، بدون فراهم آوردن مقدمات لازم - كه مهمترينش كار فرهنگى بود - جز شكست و نابودى نتيجهء ديگر نداشت . براى اين كار به راه انداختن يك جريان شيعى فراگير با اعتقاد به امامت ، لازم بود تا بر اساس آن قيامى عليه حاكميت آغاز و حصول به پيروزى از آن ممكن باشد و گرنه يك اقدام ساده و شتابزده نه تنها دوام نمىآورد بلكه فرصت طلبان از آن بهره‌بردارى مىكردند . چنان كه در جريان حركتى كه زيد بن على و پس از آن يحيى بن زيد در خراسان به آن دست زدند ، بنى عباس بيشترين بهره را برده و در عمل ، خود را به عنوان مصداق شعار « الرضا من آل محمد » تبليغ كردند . همراه با اين تلاشها آن عده از طالبيان كه بنا به نقل برخى ، به طرفدارى از جانشينى ابو هاشم بن محمد بن حنفيه فعال بودند به قتل رساندند . نتيجهء كار بعدها معلوم شد ؛ زيرا فقه جعفرى ، بنيانگذار تشيع نيرومندى گشت كه روز به روز اوج بيشترى گرفت ؛ اما زيديه و خوارج كه منحصرا در خط سياست

--> ( 1 ) . تهذيب ، ج 2 ، ص 43 ؛ وسائل الشيعة ، ج 2 ، ص 32